Kuraklık Alarmı: Yeraltı Suları Tükenme Noktasında

Tarımsal Üretim ve Küçükbaş Yetiştiricileri Derneği (TÜRKYED) Genel Başkanı Nihat Çelik, 22 Mart Dünya Su Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, iklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki baskısını giderek artırdığına dikkat çekti. Çelik, su rezervlerinde artış yaşanmazken sulanan alanların genişlediğini belirterek, “Tarımsal sulamada ciddi sıkıntılar kapıda değil, artık yaşanmaya başladı” dedi.

Sulamada Yeraltı Bağımlılığı Kritik Seviyede

Türkiye’de sulama suyunun büyük bölümünün yeraltından karşılandığını vurgulayan Çelik, bu durumun sürdürülebilir olmadığını ifade etti.

“Sulamada kullanılan suyun yüzde 80’inden fazlası yeraltı kaynaklarından sağlanıyor. Yerüstü kaynaklarının yetersizliği, hem su kalitesini düşürüyor hem de rezervlerin hızla tükenmesine neden oluyor” diyen Çelik, gerekli önlemler alınmadığı takdirde yakın gelecekte ciddi bir su krizi yaşanabileceği uyarısında bulundu.

Çelik ayrıca, kontrolsüz su kullanımına dikkat çekerek ruhsatsız kuyuların kayıt altına alınması ve tüm kuyulara sayaç takılması gerektiğini belirtti. Kaçak sondaj faaliyetlerine karşı daha caydırıcı yaptırımlar uygulanması çağrısında bulundu.

“Vahşi Sulama Toprağı da Su Kaynaklarını da Yok Ediyor”

Geleneksel sulama yöntemlerinin ciddi kayıplara yol açtığını belirten Çelik, özellikle “vahşi sulama” olarak bilinen yöntemlerin toprak yapısını bozduğunu ve verimli üst tabakanın taşınmasına neden olduğunu söyledi.

Bu durumun uzun vadede tarım arazilerinin verimliliğini düşürdüğünü ifade eden Çelik, üreticilerin modern sulama sistemlerine geçişinin artık zorunluluk haline geldiğini vurguladı.

Modern Sulama İçin Destek Çağrısı

Çelik, devlet desteklerinin artırılması gerektiğini belirterek Devlet Su İşleri (DSİ) başta olmak üzere ilgili kurumlara çağrıda bulundu:

• Basınçlı ve kapalı sulama sistemlerinin yaygınlaştırılması
• Çiftçiye maliyet desteği sağlanması
• Teşvik ve hibe programlarının artırılması

Bu adımların hem su tasarrufu sağlayacağını hem de tarımsal verimliliği artıracağını ifade etti.

Kuraklığa Dayanıklı Tarım Modeli Şart

İklim değişikliğiyle birlikte tarım takvimlerinin de değişmesi gerektiğini belirten Çelik, çiftçilerin yeni koşullara adapte edilmesinin önemine dikkat çekti.

Kuraklığa dayanıklı ürün çeşitlerinin yaygınlaştırılması gerektiğini vurgulayan Çelik, ekim ve dikim tarihlerinin güncellenmesi, çiftçilere eğitim verilmesi ve ürün bazlı sulama planlaması yapılması gerektiğini söyledi.

Ayrıca, su kullanımını kontrol altına almak için “su kotası sistemi” uygulanmasının da gündeme alınması gerektiğini belirtti.

Su Yönetiminde Yeni Dönem Uyarısı

Uzmanlara göre mevcut tablo, Türkiye’de su yönetiminin yeniden ele alınması gerektiğini ortaya koyuyor. Artan kuraklık riski ve kontrolsüz su tüketimi, tarımsal üretimi doğrudan tehdit ederken, önlem alınmaması durumunda hem üretim hem de gıda güvenliği açısından ciddi sonuçlar doğurabilir.