Bir akşamüstü çay ocağında yaşlı bir amcanın sözü çınlamıştı kulaklarımda:

“Evladım, bu devirde tarafsızlık olmaz; herkes bir tarafta olacak.”

Ben de içimden değil, açıkça cevap vermiştim:

“Olacaksa, adaletin, merhametin, ahlâkın tarafında olalım.”

Çünkü o tarafın bir rozeti yoktur; ama insan olmanın da, Müslüman olmanın da tam ortasında durur.

Tarihin karanlık sayfalarını karıştırdığınızda, propaganda ve algı yönetiminin ne kadar eski bir silah olduğunu görürsünüz. Adolf Hitler bile, gençlik yıllarında basının gücünü anlatırken bir gerçeği itiraf eder:

Kitleleri yönlendirmek için bazen gerçeğe ihtiyaç yoktur; tekrar edilen bir yalan, eninde sonunda “gerçek” gibi algılanır.

Zaten o meşhur söz de buradan doğar:

"Birinci yalandan sonra tüm gerçekler şüphelidir. İkinci yalandan sonra, tüm şüpheler gerçektir."

Bugün değişen ne var?

Araçlar değişti, hız arttı, ama yöntem aynı kaldı.

Eskiden gazeteler vardı, şimdi sosyal medya var.

Eskiden manşetler vardı, şimdi “trend” listeleri.

Ama oyun aynı:

Önemsiz bir olay şişirilir, günlerce konuşulur…

Gerçekten önemli olan ise sessizce unutturulur.

Bir iftira atılır.

Ardından yüz ağızdan tekrar edilir.

Tekzip mi?

Kimsenin umurunda olmaz.

Çünkü insanlar artık gerçeği değil, kendi hoşuna giden “hikâyeyi” arıyor.

Daha acı olan şu:

Bu çürümüş dil artık sadece belli bir kesimin değil, herkesin dili haline geldi.

Sağda var. Solda var.

Dindarda var. Sekülerde var.

Ama açık konuşalım:

Kendini “dindar” diye tanımlayan birinin yaptığı haksızlık daha çok göze batıyor.

Çünkü senden beklenti daha yüksek.

“Onlar da yapıyor” demek, seni temize çıkarmaz.

Aksine, seni daha ağır bir sorumluluğun altına sokar.

Sosyal medyanın diplerine bir bakın…

Hakaret, iftira, gıybet…

Üstelik çoğu zaman bozuk cümlelerle, uydurma bilgilerle.

Daha kötüsü ne biliyor musunuz?

Bunu bazen öğretmen, bazen din adamı, bazen “aydın” kimliği taşıyan insanlar yapıyor.

Kendi mahallesinden biri söyleyince alkış…

Karşı taraftan gelince öfke…

İşte bağnazlık tam olarak budur:

Hakikatin kimden geldiğine bakmak.

Son yıllarda bir de yeni bir meslek türedi:

Şakşakçılık.

Düşünmeden konuşan, sorgulamadan savunan,

Liderinin her sözünü tekrar eden bir koro…

Ve bu koro artık sadece bir refleks değil, bir çıkar kapısı.

Alttakiler üsttekine methiye diziyor,

Üsttekiler daha yukarıya sadakat gösterisi yapıyor.

Bir “yalakalık zinciri” kurulmuş durumda.

Ve bu zincirin ortak noktası şu:

Menfaat.

Menfaatin olduğu yerde hakikat susar.

Vicdan geri çekilir.

Ahlâk, “gereksiz bir detay” gibi görülür.

Bu yüzden doğruyu söyleyenler ezilir.

Dürüst olanlar dışlanır.

Kul hakkına dikkat edenler “enayi” muamelesi görür.

Sonra insan ister istemez soruyor:

“Acaba yanlış yapan biz miyiz?”

Hayır.

Yanlış olan, yalanla ayakta duran düzendir.

Peki ne yapacağız?

Kavga mı edeceğiz?

Hayır.

Susacak mıyız?

O da hayır.

Doğru olan şu:

Hakikatin adını koyacağız.

Ama bunu yaparken kirlenmeyeceğiz.

Kendimize küçük ama sağlam bir pusula çizelim:

Dilimizi tutacağız.

Hakareti değil, fikri konuşacağız.

Delilsiz konuşmayacağız.

“Duydum” demek, iftiraya ortak olmaktır.

Kendi tarafımızı da eleştireceğiz.

Çünkü adalet, sadece karşı tarafa uygulanınca adalet olmaz.

Menfaatten uzak duracağız.

Çünkü menfaat başladığında karakter biter.

Ve en önemlisi:

Kul hakkından korkacağız.

Unutmayalım:

Balık yemle, insan yeminle kandırılır.

Ama bir toplum, sürekli kandırılmayı kabul ediyorsa,

orada sorun sadece kandıranlarda değil,

inanmaya hazır olanlardadır.

Tarafını seçmek zorundaysan,

bir partiye değil, bir ölçüye bak:

Adalet mi?

Merhamet mi?

Ahlâk mı?

Bunlar varsa doğru yoldasın.

Yoksa, hangi tarafta olduğunun hiçbir önemi yok.

Çünkü hakaret gürültüdür…

Hakikat ise ağırdır, sessizdir ama kalıcıdır.

Ve ben hâlâ şuna inanıyorum:

Hakikat, geç de olsa mutlaka galip gelir.