TÜİK Verileri Alarm Veriyor: Türkiye’de Genç Nüfus Oranı Geriliyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı gençlik istatistiklerini açıkladı. Veriler, Türkiye’nin genç nüfus açısından halen Avrupa’nın üzerinde olduğunu ortaya koyarken, uzun vadede genç nüfus oranındaki düşüş dikkat çekti. Eğitim, işsizlik, göç ve yapay zeka kullanımı gibi başlıklarda gençlerin mevcut durumu da rakamlarla ortaya konuldu.

Türkiye’de 12,7 Milyon Genç Yaşıyor

Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre Türkiye’nin toplam nüfusu 86 milyon 92 bin 168 kişiye ulaştı. 15-24 yaş grubundaki genç nüfus ise 12 milyon 708 bin 348 kişi olarak hesaplandı.

Gençlerin toplam nüfus içindeki oranı yüzde 14,8 olarak kaydedildi. Bu nüfusun yüzde 51,2’sini erkekler, yüzde 48,8’ini ise kadınlar oluşturdu.

Genç Nüfus Oranı Yıllar İçinde Düştü

TÜİK verileri, genç nüfus oranındaki gerilemeyi de gözler önüne serdi. 1950 yılında yüzde 20,8 olan genç nüfus oranı, 2025 itibarıyla yüzde 14,8’e kadar düştü.

Nüfus projeksiyonlarına göre bu oran, 2100 yılına gelindiğinde senaryolara bağlı olarak yüzde 7 ila yüzde 11 seviyelerine kadar gerileyebilecek.

Uzmanlar, doğurganlık hızındaki düşüş ve yaşlanan nüfus yapısının Türkiye’nin demografik geleceğini önemli ölçüde etkileyeceğine dikkat çekiyor.

Türkiye, Avrupa Ortalamasının Üzerinde

Türkiye’nin genç nüfus oranı, Avrupa Birliği ülkeleri ortalaması olan yüzde 10,7’nin üzerinde gerçekleşti. Ancak dünya ortalaması olan yüzde 15,6’nın ise bir miktar altında kaldı.

İller bazında en yüksek genç nüfus oranı yüzde 20,4 ile Şırnak’ta görüldü. En düşük genç nüfus oranı ise yüzde 11,7 ile Balıkesir’de kaydedildi.

Gençler En Çok Eğitim İçin Göç Ediyor

2024 yılı verilerine göre genç nüfusta en yoğun göç hareketliliği eğitim nedeniyle yaşandı.

TÜİK verilerine göre:

• 448 bin 826 genç eğitim amacıyla göç etti.
• 102 bin 660 genç ise iş bulmak veya işe başlamak için şehir değiştirdi.

Bu tablo, gençlerin eğitim ve kariyer hedefleri doğrultusunda hareketliliğinin sürdüğünü ortaya koydu.

Kadınların Üniversiteleşme Oranı Daha Yüksek

Yükseköğretimde net okullaşma oranı yüzde 46,3 olarak açıklandı.

Kadınların yükseköğretime katılım oranının erkekleri geçtiği görüldü:

• Kadınlarda net okullaşma oranı yüzde 53
• Erkeklerde ise yüzde 39,9 oldu

Veriler, genç kadınların eğitim alanında daha aktif bir profil çizdiğini ortaya koydu.

İşsizlik Azaldı, NEET Oranı Yükseldi

Gençlerde işgücüne katılma oranı yüzde 47,6’ya yükselirken, genç işsizlik oranı yüzde 15,3’e geriledi.

Cinsiyet bazında bakıldığında:

• Genç erkeklerde işsizlik oranı yüzde 11,7
• Genç kadınlarda ise yüzde 22,1 olarak gerçekleşti.

Öte yandan ne eğitimde ne istihdamda bulunan gençlerin (NEET) oranındaki yükseliş dikkat çekti. Bu oran yüzde 23,3’e çıktı.

Genç kadınlarda NEET oranının yüzde 30,9’a ulaşması, sosyal ve ekonomik riskleri yeniden gündeme taşıdı.

Gençlerin Sağlık Memnuniyeti Yüksek

Yaşam Memnuniyeti Araştırması sonuçlarına göre gençlerin yüzde 87,2’si sağlık durumundan memnun olduğunu ifade etti.

Araştırmada:

• İşinden memnun olan gençlerin oranı yüzde 75,5
• Eğitiminden memnun olanların oranı ise yüzde 73 oldu.

Ancak araştırma, genç kadınların şiddete en fazla maruz kalan grup olduğunu da ortaya koydu. En yaygın şiddet türü yüzde 15,2 ile psikolojik şiddet olarak belirlendi.

Yapay Zeka Kullanımı Artıyor

TÜİK verilerine göre internet kullanan gençlerin yüzde 39,4’ü üretken yapay zeka uygulamalarını kullandığını açıkladı.

Yapay zekanın en çok:

• Eğitim süreçlerinde
• Kişisel ve özel amaçlı kullanımlarda tercih edildiği belirtildi.

Yapay zeka kullanmayan gençlerin büyük bölümü ise “ihtiyaç duymadığını” ifade etti.

Türkiye’nin Gençlik Tablosu Değişiyor

TÜİK’in yayımladığı veriler, Türkiye’nin genç nüfus bakımından halen güçlü bir potansiyele sahip olduğunu gösterirken, genç nüfus oranındaki düşüşün geleceğe yönelik önemli bir demografik değişimi işaret ettiğini ortaya koydu.

Eğitimde kadınların yükselişi, işgücüne katılımdaki artış ve teknoloji kullanımındaki gelişim olumlu tablo oluştururken; NEET oranı, genç kadın işsizliği ve psikolojik şiddet gibi sorunlar ise çözüm bekleyen başlıklar arasında yer aldı.